«Πεντανόστιμες»: Πίτα της Ανατολής με καρδιά ελληνική

«Πεντανόστιμες»: Πίτα της Ανατολής με καρδιά ελληνική

Μια διαδρομή σε γειτονιές, μυρωδιές, ανθρώπους και τελετουργίες που επιμένουν, σε μια πόλη που αλλάζει διαρκώς αλλά εξακολουθεί να αναγνωρίζει τον εαυτό της μέσα από μια ζεστή τυρόπιτα, μια μπουγάτσα με κανέλα ή ένα κρουασάν που θρυμματίζεται στο πρώτο δάγκωμα. Σημερινή στάση οι «Πεντανόστιμες» πίτες με την υπογραφή των «Καραμανλίδικων του Φάνη» στο Μοναστηράκι.

Οι «Πεντανόστιμες» δεν ανήκουν στην κλασική σχολή της τυρόπιτας ή της μπουγάτσας. Είναι μια πιο σύγχρονη πρόταση, αλλά με ρίζες βαθιές. Δημιουργός τους είναι ο Φάνης από τα «Καραμανλίδικα», ένας άνθρωπος που δεν αντιμετωπίζει την πίτα σαν γρήγορο σνακ, αλλά ως φορέα μνήμης, υλικών και πολιτισμού. Εδώ μιλάμε για χειροποίητα φύλλα γιούφκα, παστουρμά, ελληνικά τυριά και ελαιόλαδο. Όχι βούτυρο, όχι μαργαρίνες, όχι εύκολες λύσεις. Πίτα της Ανατολής, με χαρακτήρα και ένταση.

Το γιούφκα είναι ένα λεπτό παραδοσιακό φύλλο, φτιαγμένο από αλεύρι, νερό και αλάτι. Η δύναμή του βρίσκεται στην απλότητά του και, όταν ψηθεί σωστά, γίνεται αφράτο και τραγανό. Στην πίτα των «Πεντανόστιμων» συναντά τον παστουρμά και τα ελληνικά τυριά και δημιουργεί ένα αποτέλεσμα που μυρίζει Ανατολή χωρίς να πουλάει εξωτισμό. Είναι γνώριμο και ξένο μαζί, οικείο και ανατρεπτικό.

Οι γεμίσεις βασίζονται σε υλικά που φαίνεται πως έχουν φτιαχτεί και επιλεγεί με αγάπη. Τα αλλαντικά Sary, με ιστορία που ξεκινά στην Καππαδοκία και συνεχίζεται στη Δράμα, δεν δίνουν απλώς γευστική ένταση. Λειτουργούν ως σύνδεσμος με μια παράδοση ανθρώπων που μετέφεραν τεχνικές, μπαχαρικά και τρόπους συντήρησης μέσα από μετακινήσεις, ξεριζωμούς και νέες πατρίδες. Ο παστουρμάς, με τις ρίζες του στις νομαδικές φυλές της Κεντρικής Ασίας και την εξέλιξή του στην Καππαδοκία, γίνεται εδώ κάτι περισσότερο από γέμιση. Γίνεται αφήγηση.

Το ενδιαφέρον είναι ότι όλα αυτά συμβαίνουν στην οδό Αθηνάς, λίγα μόλις βήματα από το Μοναστηράκι, εκεί όπου η πόλη ανακατεύει τουρίστες, παλιές αγορές, μπαχαρικά, κρέατα, φωνές και μυρωδιές. Έχω μεγάλη περιέργεια για το πώς αντιδρούν οι ξένοι σε αυτό το αλλαντικό που για εμάς είναι κομμάτι μνήμης, αλλά για εκείνους ίσως μοιάζει παράξενο, βαρύ, μυστηριώδες. Οι «Πεντανόστιμες» έχουν και σάντουιτς στην ίδια λογική: απλά, με υλικά από Έλληνες παραγωγούς, χωρίς ανάγκη για εντυπωσιασμούς.

 Αθηνάς 25, Μοναστηράκι, 2103248431

Σχετικά άρθρα