Η μαγεία της τέχνης του χορού στην Καλαμάτα

Αν υπάρχει μία πόλη στην Ελλάδα που έχουμε συνδυάσει με την τέχνη του χορού, αυτή φυσικά δεν είναι άλλη από την Καλαμάτα, που μπορεί να περηφανεύεται εδώ και περισσότερο από τρεις δεκαετίες ότι φιλοξενεί το πιο σημαντικό φεστιβάλ χορού που έχει αφήσει και εξακολουθεί να αφήνει ένα ισχυρό αποτύπωμα στο πολιτισμικό τοπίο της χώρας, αλλά και που έχει γίνει ισάξιος συνομιλητής με κορυφαίες διεθνείς διοργανώσεις.

Το φετινό 32ο Διεθνές Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας που θα πραγματοποιηθεί από τις 17 έως τις 26 Ιουλίου, υπό την καλλιτεχνική διεύθυνση της Τζένης Αργυρίου, είναι αφιερωμένο στη «μαγεία» της τέχνης του χορού και στη δύναμή του να ανοίγει νέους δρόμους σε καιρούς αστάθειας και αβεβαιότητας. Την ιδέα που βρίσκεται στην καρδιά του φεστιβάλ και είναι η κοινή συνισταμένη των φετινών παραστάσεων, εξήγησε η Τζένη Αργυρίου στη σημερινή παρουσίαση του προγράμματος: «Στην καρδιά του 32ου Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας είναι ο χορός ως έκφραση της ανθρώπινης αστάθειας και αβεβαιότητας. Σώματα που προσπαθούν να κρατήσουν ισορροπία, που πέφτουν, σώματα που επινοούν νέες γλώσσες, που δεν χωράνε στα ρούχα τους, που αντιδρούν στα στερεότυπα, σώματα που συνεχώς προσπαθούν να προσαρμοστούν. Σε αυτόν τον ολοένα και πιο ασταθή κόσμο, η τέχνη αναδεικνύεται ως ένας κατεξοχήν χώρος μετασχηματισμού, σχεδόν ως μια μορφή μαγείας. Το 32ο Φεστιβάλ παρουσιάζει παραστάσεις που αποδέχονται αυτή την υπαρξιακή αστάθεια και δημιουργούν μαγικούς χώρους, χρόνους και κόσμους, υπερβαίνοντας τον ρεαλισμό. Παραστάσεις που εκπροσωπούν όλη αυτή τη «μαγεία» της τέχνης του χορού»

Καθώς βρίσκεται στη δεύτερη θητεία της ως καλλιτεχνική διευθύντρια, η Τζένη Αργυρίου προχώρησε σε έναν μίνι απολογισμό της χρονιάς που πέρασε και που είχε προτεραιότητα την ενεργοποίηση του Διεθνούς Κέντρου Χορού Καλαμάτας και του Μεγάρου Χορού όλο τον χρόνο (συγκεκριμένα: δεκαήμερη καλλιτεχνική φιλοξενία (residency) της ομάδας Accrorap, συνεργασία με την Εθνική Λυρική Σκηνή για διοργάνωση παραστάσεων για σχολεία, και εργαστήρια για άτομα με αναπηρία, συμμετοχή στο πρόγραμμα CANAL στο Παρίσι, 7 εκπαιδευτικά εργαστηρια  Keep Dancin) αλλά και τη συνεργασία με άλλους φορείς όπως το Εθνικό Θέατρο και το Φεστιβάλ Αθηνών.

Σε αριθμούς το πρόγραμμα περιλαμβάνει συνολικά 17 χορογραφικά έργα όπου συνυπάρχουν διαφορετικές γενιές καλλιτεχνών, ποικίλες γεωγραφικές καταβολές και ετερόκλητες χορογραφικές προσεγγίσεις. Από τους 24 συνολικά καλλιτέχνες που θα παρουσιάσουν τη δουλειά τους, οι 12 είναι από την Ελλάδα και οι 12 από το εξωτερικό. Οι διεθνείς καλλιτέχνες που φιλοξενούνται φέτος προέρχονται από Φινλανδία-Βραζιλία, Γαλλία, Γερμανία-Σουηδία, Πράσινο Ακρωτήρι-Πορτογαλία, Σλοβενία, Ολλανδία-Βενεζουέλα, Ισπανία, ενώ 5 από αυτούς παρουσιάζουν έργο τους για πρώτη φορά στην Ελλάδα.

Το πρόγραμμα αναλυτικότερα

Το φετινό πρόγραμμα ανοίγει στις 17 και 18 Ιουλίου στην Κεντρική Σκηνή του Μεγάρου Χορού Καλαμάτας με το έργο He Who Falls του καταξιωμένου Γάλλου χορογράφου Yoann Bourgeois που εστιάζει στις έννοιες της αστάθειας και της ευθραυστότητας, προσεγγίζοντάς τες σε πραγματικό αλλά και συμβολικό επίπεδο.

Στις 18 και 19 Ιουλίου στην Εναλλακτική Σκηνή του Μεγάρου Χορού για πρώτη φορά στην Ελλάδα ο Jefta van Dinther θα μας εισάγει στη λειτουργία της γλώσσας ως πράξη επικοινωνίας αλλά και ως βιωμένη εμπειρία με το Mercury Rising ένα έργο που εμπνέεται από τη γλώσσα των κωφών και ανακαλύπτει ένα νέο κώδικα επικοινωνίας και στις 20 Ιουλίου στην Εναλλακτική Σκηνή του Μεγάρου Χορού θα παρουσιαστεί το έργο ΙT’S THE END OF THE AMUSEMENT PHASE της Χαράς Κότσαλη, ένα εξαντλητικό κινητικό μονοπλάνο (υποψήφιο για το Bloom Prize 2027 του Sadler’s Wells). Ακολουθεί στις 20 Ιουλίου, στην Κεντρική Σκηνή το Tempo, μια ανατρεπτική συνεργασία του Φινλανδού ταχυδακτυλουργού και εικαστικού καλλιτέχνη Kalle Nio με τον Βραζιλιάνο χορογράφο Fernando Melo, σε πρώτη παρουσίασή τους στην Ελλάδα.

Η 23 Ιουλίου είναι αφιερωμένη σε δύο γυναίκες χορογράφους και σε δύο ορμητικά έργα που τοποθετούν το σώμα στο επίκεντρο ως πεδίο εξέγερσης: Η Marlene Monteiro, μία από τις πιο τολμηρές και περιζήτητες φωνές της σύγχρονης σκηνής παρουσιάζει στις 23 και 24 Ιουλίου το Guintche στην Εναλλακτική Σκηνή και η ανερχόμενη Γαλλίδα χορογράφος Leïla Ka στην Κεντρική Σκηνή το Maldonne.

Στις 25 και 26 Ιουλίου στην Εναλλακτική Σκηνή, πέντε Έλληνες χορογράφοι παρουσιάζουν τα έργα τους.

-Ο Κωνσταντίνος Παπανικολάου με το A User’s Manual, η Μαίρη Ράντου με το Mountains των Garage21 σε ερμηνεία της Ευαγγελίας Ράντου, η Ίρις Καραγιάν με το έργο Ποια είναι τα σώματα της εποχής μας και η Ιωάννα Πορτόλου με το Superstar .

Το Φεστιβάλ κλείνει στις 25 και 26 Ιουλίου με το Μπαλέτο της Εθνικής Λυρικής Σκηνής που παρουσιάζει στην Κεντρική Σκηνή του Μεγάρου Χορού το νέο έργο του Γιώργου Κουμεντάκη Τόσαις φοραίς τόσο κοντά να είμαι, τέσσερα έργα μουσικής δωματίου βασισμένα σε τέσσερα ποιήματα του Κωνσταντίνου Π. Καβάφη, τα οποία μελοποιούνται στο ιδίωμα του αμανέ και ερμηνεύονται ζωντανά, προσκαλώντας τους θεατές σε μια εσωτερική και σχεδόν τελετουργική εμπειρία. Τρεις χορογράφοι με έντονη παρουσία στον σύγχρονο χορό, η Πατρίσια Απέργη, η Εύα Γεωργιτσοπούλου και ο Ηλίας Χατζηγεωργίου, προσεγγίζουν το υλικό μέσα από διαφορετικές αισθητικές και κινησιολογικές γλώσσες.

Παράλληλες εκδηλώσεις

Χορός στην Αρχαία Μεσσήνη: Την Τετάρτη 22 Ιουλίου η βραδιά χωρίζεται σε δύο μέρη, στο πρώτο o Γάλλος χορευτής και χορογράφος Filipe Lourenço παρουσιάζει το Amazigh in Situ, έναν παραδοσιακό χορό από το κεντρικό Μαρόκο και στο δεύτερο ο μουσικός της παράστασης Amine Nouri θα συνεχίσει να παίζει ζωντανά μουσική, προσκαλώντας το κοινό να χορέψει.

Χορός στην πόλη: το Σάββατο 18 Ιουλίου, στην Κεντρική Πλατεία της Καλαμάτας, η Ανώτερη Επαγγελματική Σχολή Χορού της Εθνικής Λυρικής Σκηνής υπό την καθοδήγηση του Διευθυντή Σπουδών της Γιώργου Μάτσκαρη, παρουσιάζει ένα δίπτυχο σύγχρονου χορού υπό τον ενιαίο τίτλο Metamorphosis. Την Κυριακή 19 Ιουλίου σειρά έχει η δυναμική παρουσίαση της νέας και ορμητικής γενιάς των χορευτών της Κρατικής Σχολής Ορχηστικής Τέχνης με το έργο ONE BODY – ΚΣΟΤ 3ο έτος, υπό την καλλιτεχνική διεύθυνση της Λίντας Καπετανέα. Την Τρίτη 21 Ιουλίου στην Κεντρική Πλατεία της Καλαμάτας παρουσιάζεται το έργο Do Birds Dream of Flying? των Fabla Collective  στην πρώτη τους παρουσίαση στην Ελλάδα. Την Παρασκευή 24 Ιουλίου ολοκληρώνεται η ενότητα Χορός στην πόλη με το σόλο Mariposa του καταξιωμενου χορογράφου και χορευτή David Zambrano στο Δημοτικό Πάρκο Σιδηροδρόμων Καλαμάτας, μια αυτοσχεδιαστική solo performance.

Στο παράλληλο πρόγραμμα του Φεστιβάλ περιλαμβάνεται η έκθεση με τίτλο Ζουζού Νικολούδη: Η Μεθοδολογία ως Πράξη που θα εγκαινιαστεί στις 17 Ιουλίου στο Μέγαρο Χορού Καλαμάτας. Eίναι αφιερωμένη στο έργο της Ζουζούς Νικολούδη, μίας από τις σημαντικότερες μορφές του σύγχρονου ελληνικού χορού, και πραγματοποιείται σε συνεργασία με το Μουσείο Μπενάκη, σε επιμέλεια της Ερατώς Κουτσουδάκη-Γερολύμπου και οργάνωση παραγωγής της Δέλτα Πι. «Αν όλοι οι άνθρωποι στη γη μας χόρευαν, είχε αναφέρει χαρακτηριστικά η Νικολούδη, «ο κόσμος μας θα ήταν καλύτερος».