Cleansed: Δε θα είσαι ποτέ προετοιμασμέν@ για να δεις αυτή την παράσταση

Μπαίνεις στην κεντρική αίθουσα στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης. Κερκίδα. Όχι θέσεις στην ίδια ευθεία. Αμφιθέατρο. Το ξύλο βασικό υλικό κατασκευής. Η σκηνή άδεια. Αναρωτιέμαι αν θα δω παράσταση ή έχω μπει σε λάθος αίθουσα. Έχω δει παραστάσεις με αφαιρετικά σκηνικά, αλλά ποτέ το απόλυτο μηδέν. Κάποια στιγμή, εμφανίζεται ο Χρήστος Λούλης, ο Τίνκερ, όπως είναι ο χαρακτήρας του στο έργο. Τα φώτα στην αίθουσα σβήνουν και επικρατεί σκοτάδι. Με εξαίρεση το σημείο στο οποίο είναι ο Τίνκερ. Πάει στο πίσω μέρος της σκηνής, ανοίγει μια πόρτα και τον πλησιάζει ένας ναρκομανής, υποθέτουμε ως θεατές. Όλα εδώ είναι υποθέσεις. Δε δίνεται τίποτα ξεκάθαρα από τον σκηνοθέτη ή τους χαρακτήρες, δεν περιγράφεται κάποιο πλαίσιο.

Ναι, κάποια πράγματα είναι πρόδηλα, μα γενικά κι αόριστα. Δεν υπάρχει αρχή, μέση και τέλος. Από τις θέσεις των θεατών, είμαι ένας παντεπόπτης, σαν καλεσμένος στο παρατηρητήριο των θεών, όπως ο Ηρ στον πλατωνικό μύθο, και ξαφνικά, ένας θεός, παίρνει το κεφάλι μου και το βουτά σε ένα στιγμιότυπο της ζωής, σε μια διακλάδωση του χρόνου. Κι από μια θέση άχρονη στην οποία κάθομαι, βλέπω μια γραμμική αφήγηση που δε θα είναι για πολύ γραμμική. Και που θα γίνει αυτή άχρονη για να παρατηρήσει τη δική μου ζωή, τη δική μου αντίδραση.

Σ’ ένα Πανεπιστημιακό Ίδρυμα, το οποίο διαχειρίζεται ο Τίνκερ, 6 πρόσωπα προσπαθούν να βρουν την ταυτότητα τους, τη φωνή τους και να ζήσουν έξω από ταξινομήσεις και στενά πλαίσια. Ο Γκράχαμ ψάχνει τον θάνατο, η Γκρέις ψάχνει τον αδελφό της και θέλει να γίνει αυτός, ο Καρλ ζητάει απόλυτη δέσμευση, ο Ροντ ψάχνει την ανεξαρτησία, ο Ρόμπιν προσπαθεί να σταματήσει τη φωνή που ακούει στο κεφάλι του, η Γυναίκα θέλει να βρει κάποιον να την σώσει και να την αναβαπτίσει. Όλοι ψάχνουν την αγάπη και την αποδοχή, το δικαίωμα στη διαφορετικότητα σε μια κοινωνία πλήρως αποστεγνωμένη που «καθαρίζει» τους ανθρώπους από ό,τι θεωρεί απαγορευμένο. Ο Τίνκερ θα τους υποβάλλει – και θα υποβάλλει εαυτόν – στις πιο σκληρές δοκιμασίες για να τους εξιλεώσει (η για να τους τιμωρήσει;).

Διαβάστε ακόμη: Η παράσταση «Ταρτούφος» είναι το ελληνικό θέατρο γυμνό επί σκηνής

Το Ίδρυμα είναι σαν ένα σταμάτημα του χρόνου. Μέσα στα κτήρια ο χρόνος μοιάζει να παύει. Οι άνθρωποι τιθάσευσαν την ύλη σε σχήματα παραλληλόγραμμα και κάθετα, για να διαφεύγουν του Χρόνου. Έχει καλή ηχομόνωση αυτή η πολυκατοικία. Εδώ δε θα μας ακούσει. Κλείνουμε τα παράθυρα και μπαίνουμε σε έναν κόσμο ακινησίας. -273 βαθμούς Κέλβιν.

Το Cleansed είναι μια, με όλη την έννοια της λέξης, σοκαριστική παράσταση. Ξέρεις ότι θα έχει ακραία πράγματα να σου δείξει, προσπαθείς να προετοιμάσεις τον εαυτό σου, μα αποτυγχάνεις. Πώς προετοιμάζεται κανείς για κάτι τέτοιο; Διαλογικά οι ηθοποιοί έχουν λίγα να πουν σε περίπου 110 λεπτά διάρκειας. Έχουν πολλά να δείξουν. Τα γυμνά τους κορμιά. Το βάσανο του φέρειν το δοχείο της ύλης που κρατά εγκλωβισμένη την ψυχή τους.

Δυο νέοι θέλουν να ερωτευτούν και να προστατεύουν ο ένας τον άλλο μέσα στο ίδρυμα. Μια επισκέπτρια θέλει τα ρούχα του νεκρού της αδελφού, που πέθανε στο ίδρυμα, και επιθυμεί να κλειστεί κι αυτή, κι ας είναι αποκλειστικά για άντρες το ίδρυμα. Ο Τίνκερ είναι η εξουσία, αυτός που με τη βία δεν επιτρέπει σε κανέναν να είναι αυτό που θέλει να είναι. Κόβει άκρα, σκοτώνει κάθε συναίσθημα και αυνανίζεται με τη Γυναίκα που του χορεύει.

Όσο συμβαίνουν αυτά, το σκηνικό αποκαλύπτεται. Ένα κομμάτι τεχνητού εδάφους σηκώνεται και εμφανίζεται ένας κηπάκος με φυτά. Ένα άλλο κομμάτι του τεχνητού εδάφους σηκώνεται και εμφανίζεται σκέτο χώμα. Στο ένα είναι η άνθιση της ψυχής, στο άλλο η σαπίλα του σώματος. Στο ένα πέφτει φως και γίνεται έρωτας και είναι μια μεταθανάτια εμπειρία. Ή μια εμπειρία που υπερβαίνει τον θάνατο. Στο άλλο τμήμα κυριαρχεί το αίμα που ποτίζει το έδαφος, ο πόνος, η ανθρώπινη βαναυσότητα. Τα στοιχεία του ενός δε μαγαρίζουν ποτέ το άλλο. Το αίμα, όμως, του ενός, κυλάει για να τροφοδοτήσει με θρεπτικά συστατικά το έτερο έδαφος και να ανθίσουν ήλιοι. Κάτι κίτρινο και φωτεινό ανθίζει χάρη σε κάτι κόκκινο και σκοτεινό.

Η αιώνια εξουσία του δυϊσμού σχηματίζεται στη σκηνή. Τίποτα δε μπορεί να υπάρξει χωρίς το άλλο. Το φως υπάρχει πάντα με το σκοτάδι. Απλά, το πιο ωραίο φως είναι πάντα αυτό που «σπάει» το σκοτάδι. Όχι αυτό που επικρατεί και μια σκοτεινή αχτίδα το διακόπτει. Σκεφτείτε τι σας κάνει να νιώθετε ένα φωτεινό δωμάτιο με ένα σκοτεινό σημείο. Ανησυχία. Φόβο. Προετοιμασία για κάτι κακό. Ενώ, ένα σκοτεινό δωμάτιο με ένα φωτεινό σημείο προσφέρει σκοπό, μια πορεία, έναν προορισμό, την ελπίδα. Ο άνθρωπος δεν αντέχει το πολύ φως. Θέλει να ξεκινά από το σκοτάδι τη ζωή του. Κι όταν φτάνει στο φως, είναι γιατί έχει πια πεθάνει.

Κι αυτός ο δυϊσμός κορυφώνεται στη στιγμή της ανταλλαγής των γεννητικών οργάνων. Ένα αντρικό σώμα χάνει το πιο αντρικό του στοιχείο. Ένα γυναικείο σώμα αποκτά το πιο αντρικό στοιχείο.

Δε γνωρίζω τι από όλα αυτά είχε στο μυαλό του ο Δημήτρης Καραντζάς και ο θίασος, αλλά αυτή είναι η δική μου ερμηνεία για την παράσταση, έτσι αισθάνθηκα όλα αυτά που είδα. Και τα είδα όχι μόνο από το όραμα του σκηνοθέτη, αλλά κι από τη σπουδαία ερμηνεία κάθε ατόμου στο καστ. Τρομερό το πώς παρέδωσαν τα σώματά τους στον σκηνοθέτη, στη Σάρα Κέιν στο έργο της οποίας βασίζεται η παράσταση, στον θεατρικό χώρο, σε εμάς τους θεατές. Μένουν γυμνοί για μεγάλα διαστήματα. Χρήστος Λούλης, Μαίρη Μηνά, Νατάσα Εξηνταβελώνη, Δημήτρης Καπουράνης, Γιώργος Ζυγούρης, Νικολάκης Ζεγκίνογλου, Θανάσης Ραφτόπουλος. Μας δείχνουν τη δική τους αντίληψη για τη σάρκα.

Γυναικείο στήθος. Πέη. Αιδοία. Βυζιά. Πούτσες. Μουνιά. Ευπρεπισμός και χυδαιότητα. Ποιο όμως αντιστοιχεί στο κάθε τι;

Βγαίνοντας από την αίθουσα, νιώθω πως η παράσταση αυτή μου έχει δώσει κάτι πολύτιμο ως σκέψη. Μου έχει υπενθυμίσει την απελπισμένη κραυγή του ανθρώπου για να γίνει ο Ένας, να του υποκλιθεί το Σύμπαν και οι απαράβατες Αρχές της Ύπαρξης να μην ισχύσουν για τον ίδιο. Θέλω να είμαι και ζωντανός και νεκρός. Και άντρας και γυναίκα. Να υπάρχει χρόνος, αλλά και να μην υπάρχει. Και να πονώ και να μην πονώ. Όποτε θέλω εγώ.

Δε θυμάμαι πότε έγραψα τελευταία φορά κάτι τόσο όμορφο όσο αυτό το κείμενο. Κάτι που να άρεσε σε μένα και να μην το έγραψα για να αρέσει σε άλλους. Σε ευχαριστώ Δημήτρη, Χρήστο, Μαίρη, Νατάσα, Δημήτρη, Γιώργο, Νικολάκη, Θανάση.

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ

Μετάφραση: Αντώνης Γαλέος

Σκηνοθεσία: Δημήτρης Καραντζάς

Σκηνικά: Εύα Μανιδάκη

Κοστούμια: Ιωάννα Τσάμη

Κίνηση: Τάσος Καραχάλιος

Μουσική: Γιώργος Ραμαντάνης

Φωτισμοί: Ελίζα Αλεξανδροπούλου

Βοηθός σκηνοθέτη: Δημήτρης Χαραλαμπόπουλος

Βοηθός σκηνογράφου: Μαρία Καλοφούτη

Βοηθός ενδυματολόγου: Δήμητρα Σταυρίδου

Φωτογραφίες & Trailer: Γκέλυ Καλαμπάκα

ΔΙΑΝΟΜΗ

Τίνκερ: Χρήστος Λούλης

Γκρέις: Μαίρη Μηνά

Γκράχαμ: Δημήτρης Καπουράνης

Γυναίκα: Νατάσα Εξηνταβελώνη

Ροντ: Γιώργος Ζυγούρης

Καρλ: Νικολάκης Ζεγκίνογλου

Ρόμπιν: Θανάσης Ραφτόπουλος

* Για εισιτήρια μπείτε εδώ.